Matematyka i fizyka od podstaw
PLEN

Matura z matematyki › 8.4 Twierdzenie Talesa i podobieństwo › Trening · PDF do druku

Matura · poziom podstawowy · trening 8.4

Trening: Tales i podobieństwo

Zestawy krótkich przykładów do lekcji 8.4 Twierdzenie Talesa i podobieństwo: twierdzenie Talesa w obu konfiguracjach, skala, obwody i pola figur podobnych, wysokość w trójkącie prostokątnym. Na końcu zadania w stylu arkusza.

Poziom A · twierdzenie Talesa

Zestawy A

1 zestaw

  1. Oblicz (AB∥CDAB \parallel CD; „kąt”: AA, CC na jednym ramieniu kąta o wierzchołku OO; „motylek”: ACAC i BDBD przecinają się w OO).

    1. kąt: ∣OA∣=2|OA| = 2, ∣AC∣=3|AC| = 3, ∣OB∣=4|OB| = 4;  ∣BD∣\ |BD|
    2. kąt: ∣OA∣=5|OA| = 5, ∣OC∣=15|OC| = 15, ∣AB∣=3|AB| = 3;  ∣CD∣\ |CD|
    3. motylek: ∣OA∣=6|OA| = 6, ∣OC∣=4|OC| = 4, ∣OB∣=9|OB| = 9;  ∣OD∣\ |OD|
    4. motylek: ∣AB∣=12|AB| = 12, ∣CD∣=8|CD| = 8, ∣OA∣=9|OA| = 9;  ∣OC∣\ |OC|
    5. trójkąt ABCABC, DE∥BCDE \parallel BC, D∈ABD \in AB: ∣AD∣=3|AD| = 3, ∣DB∣=6|DB| = 6, ∣BC∣=12|BC| = 12;  ∣DE∣\ |DE|
    Odpowiedzi

    a) 66   b) 99   c) 66   d) 66   e) 44

Poziom B · skala

Zestawy B

1 zestaw

  1. Oblicz.

    1. trójkąt 33, 44, 55 w skali 44: najdłuższy bok
    2. pola trójkątów podobnych w stosunku 16:916 : 9: skala
    3. obwody 3030 i 4545: stosunek pól (większy do mniejszego)
    4. pole 2020, skala 12\tfrac12: pole figury podobnej
    5. △ACD∼△ABC\triangle ACD \sim \triangle ABC (wspólny kąt AA, ∠ACD=∠ABC\angle ACD = \angle ABC), ∣AB∣=16|AB| = 16, ∣AD∣=9|AD| = 9;  ∣AC∣\ |AC|
    Odpowiedzi

    a) 2020   b) 43\tfrac43   c) 94\tfrac94   d) 55   e) 1212

Poziom C · trójkąt prostokątny

Zestawy C

1 zestaw

  1. CDCD to wysokość opuszczona z wierzchołka kąta prostego CC na przeciwprostokątną ABAB. Oblicz.

    1. ∣AD∣=2|AD| = 2, ∣DB∣=8|DB| = 8;  ∣CD∣\ |CD|
    2. przyprostokątne 55 i 1212;  ∣CD∣\ |CD|
    3. ∣CD∣=6|CD| = 6, ∣AD∣=3|AD| = 3;  ∣DB∣\ |DB|
    4. ∣AC∣=15|AC| = 15, ∣BC∣=20|BC| = 20;  ∣AD∣\ |AD| i ∣DB∣|DB|
    Odpowiedzi

    a) 44   b) 6013\tfrac{60}{13}   c) 1212   d) 99 i 1616

Zadania maturalne

Formy zadań jak w arkuszu CKE: zamknięte jednokrotnego wyboru i krótkie zadanie otwarte.

Zadania w stylu arkusza

3 zadania · 5 pkt

  1. (0–1 pkt) W trójkącie ABCABC punkt DD leży na boku ABAB, punkt EE na boku ACAC, DE∥BCDE \parallel BC, ∣AD∣=4|AD| = 4, ∣AB∣=10|AB| = 10, ∣BC∣=15|BC| = 15. Długość odcinka DEDE jest równa

    A.66B.7,57{,}5C.99D.1010
    Odpowiedź

    A. ∣DE∣∣BC∣=∣AD∣∣AB∣=410\frac{|DE|}{|BC|} = \frac{|AD|}{|AB|} = \frac{4}{10}.

  2. (0–1 pkt) Pola dwóch trójkątów podobnych są w stosunku 25:1625 : 16. Stosunek ich obwodów (w tej samej kolejności) jest równy

    A.25:1625 : 16B.5:45 : 4C.4:54 : 5D.625:256625 : 256
    Odpowiedź

    B. Obwody są w stosunku skali, czyli pierwiastka ze stosunku pól.

  3. (0–3 pkt) W trójkącie prostokątnym ABCABC z kątem prostym przy CC wysokość CDCD dzieli przeciwprostokątną na odcinki ∣AD∣=9|AD| = 9 i ∣DB∣=16|DB| = 16. Oblicz długości przyprostokątnych i pole trójkąta.

    Rozwiązanie i punktacja
    1. Wysokość. ∣CD∣2=∣AD∣⋅∣DB∣=144|CD|^2 = |AD|\cdot|DB| = 144,  ∣CD∣=12\ |CD| = 12.
    2. Przyprostokątne. ∣AC∣=81+144=15|AC| = \sqrt{81 + 144} = 15,  ∣BC∣=256+144=20\ |BC| = \sqrt{256 + 144} = 20.
    3. Pole. 12⋅15⋅20=150\frac12\cdot15\cdot20 = 150 (albo 12⋅25⋅12\frac12\cdot25\cdot12).

    1 pkt za zależność ∣CD∣2=∣AD∣⋅∣DB∣|CD|^2 = |AD|\cdot|DB| albo za podobieństwo trójkątów ADCADC i CDBCDB. 2 pkt za ∣CD∣=12|CD| = 12 i jedną przyprostokątną. 3 pkt za obie przyprostokątne i pole 150150.